Tepelkloofjes

Wat zijn tepelkloofjes?

Hoe herken ik tepelkloofjes?

Hoe kan ik tepelkloofjes voorkomen en behandelen?


Wat zijn tepelkloofjes?

Tepelkloofjes zijn kleine scheurtjes of bloedende wondjes op de overgang van je tepel naar je tepelhof of op je tepel zelf. Er zijn verschillende mogelijke oorzaken voor het ontstaan van kloofjes:

Borstvoeding pasgeboren baby

Hoe herken ik tepelkloofjes?

Gevoelige tepels wijzen niet altijd op kloofjes. Zo hebben veel borstmama’s bijvoorbeeld last van gevoelige tepels in de eerste dagen na de geboorte van hun babytje. Dat komt omdat de tepels nog moeten wennen aan het uitrekken in het babymondje. Die tepelgevoeligheid is echter niet zo ernstig dat je tegen de voedingen op gaat zien. Moet je op je tanden bijten om de pijn te verdragen, dan heb je waarschijnlijk echte kloofjes…

Tepelgevoeligheid:

  • Je tepels zijn even pijnlijk aan het begin van de voeding. Maar die gevoeligheid verdwijnt vrij snel weer. Van zodra je een toeschietreflex krijgt en je kindje gaat doordrinken.
  • Die “startpijn” verdwijnt langzaamaan vanaf een week na de bevalling. En na twee weken is het voeden helemaal niet meer pijnlijk.

Tepelkloofjes:

  • Je tepels blijven pijnlijk gedurende de hele voeding.
  • De pijn verergert tijdens de voeding. En wordt op de duur onhoudbaar.
  • Soms heb je zelfs duidelijke tepelbeschadigingen (scheurtjes of kleine bloedende wondjes).

Borstvoeding: tepelzalf

Hoe kan ik tepelkloofjes voorkomen en behandelen?

  • Heb je last van tepelkloofjes, dan komt dat meestal door de manier waarop je kindje aanhapt en bij je ligt. Kijk eens in de “Aanleggen”-rubriek voor tips. Door iets te veranderen aan de manier van aanleggen merk je vaak al heel snel verbetering!

 

Ligt je kindje goed aan, dan zit de tepel ver in het mondje van je liefje. Achteraan in je mond gaat je harde verhemelte over in het zachte verhemelte. Voel maar even bij jezelf door met je tong de bovenkant van je mond te volgen naar achteren toe. Halverwege voel je het bot verdwijnen. Tot daar steekt jouw tepel bij je kindje als je borstvoeding geeft. Omdat de mond daar zacht is, is er geen druk op je tepel en dus ook geen kloofjes. Bovendien zorgt de prikkeling van de melk tegen dat zachte verhemelte bij je kindje voor het meer vacuüm zuigen van de borst. Hierdoor stroomt de melk sneller en worden de voedingen korter. Voorwaarde is dan wel natuurlijk dat alles goed gaat bij het aanleggen, zodat je kindje de kans krijgt om een grote hap te nemen.

  • Soms wordt aangeraden om je kindje onmiddellijk weer van je borst te halen als het pijn doet. Vooraleer je kindje van de borst te halen kan je eerst proberen…
    • of je hem niet wat dichter naar je toe kan trekken. Dat doe je door met je vlakke hand tegendruk te zetten achter het poepje of tussen de schouderblaadjes.
    • om je kindje een centimetertje hoger te tillen of wat lager te laten zakken.
    • of zijn kinnetje met je vingertop naar beneden te drukken, zodat ie een grotere hap maakt.

Helpt dat allemaal niet, dan haal je je kindje van de borst en probeer je het aanleggen opnieuw.

  • Zijn je tepels vooral op één bepaalde plaats pijnlijk, probeer dan eens te voeden in een andere houding. Zo kan je de kant van het kwetsuurtje even ontlasten. En geneest het wondje sneller.
  • Geef je baby eerst de minst pijnlijke borst. Zo is de grootste honger al wat gestild. En zuigt ie minder krachtig aan de andere borst.
  • Vermijd stuwing. Bij stuwing heeft je kindje meer moeite met aanhappen. En verkeerd aanhappen vergroot dan weer de kans op kloofjes.
  • Leg je kindje (tijdelijk) wat vaker aan. En verkort de tijd tussen twee voedingen. Zo is je liefje minder hongerig. En zuigt minder gulzig en krachtig.
  • BorstvoedingVervang je zoogcompressen regelmatig. Doorweekte compressen zorgen ervoor dat je huid vochtig blijft. Waardoor ze gevoeliger wordt voor kwetsuurtjes. Katoenen zoogcompressen zijn huidvriendelijker dan wegwerpexemplaren (… en ook milieuvriendelijker).

Gebruik geen zoogcompressen met een plastiek laagje. En draag geen bh of shirt van synthetische stof. Het plastiek dat erin verwerkt zit, bevordert namelijk vochtophoping, schimmelvorming en tepelkloofjes.

  • Draag geen bh of shirt waarvan een naad net over je tepel loopt (Ecoparents).
  • Was je tepels alleen met water. Zeep droogt de huid van je tepels uit. Waardoor ze gevoeliger wordt voor kloofjes. En met zeep verwijder je het beschermende laagje dat van nature op je tepels en tepelhof ligt.
Mothermates

Mothermates

  • Ga je kolven, doe dat dan bij voorkeur met de hand. Dat is tepelvriendelijker dan met een kolfapparaat.
  • Ga je kolven met een kolfapparaat, let er dan op dat je tepel op geen enkele plaats je kolfschild raakt. En zet de zuigkracht niet te sterk.
  • Heb je last van pijnlijke kloofjes pas dan droge wond-genezing toe:
    • Laat je tepel na de voeding drogen aan de lucht. Eventueel kan je een druppeltje melk uitsmeren over je tepel. In moedermelk zitten namelijk antibacteriële stoffen. Die kunnen de genezing bevorderen.
    • Of gebruik borstschelpen (breastcups of tepelbeschermers). Die kan je onder je kleding dragen. Ze zorgen ervoor dat er luchtcirculatie is rond je tepels. En vangen eventuele lekkages op.

    Tepelbeschermers

    Tepelbeschermers (let op de verluchtingsgaatjes en de grote opening voor tepel en tepelhof)

  • Of pas natte wond-genezing toe met volgende verzorgende middeltjes:
    • Gebruik gell-pads. Die kan je in de koelkast leggen. Omdat ze koud zijn, verlichten ze de pijn na het voeden. En ze zorgen ervoor dat de wondjes sneller genezen. Gell-pads gebruik je echter niet bij spruw!
    • Of leg na de voeding een dun laagje  tepelzalf (bijvoorbeeld op basis van gezuiverde lanoline of wolvet) op je tepels. De zalf werkt verzorgend en zorgt ervoor dat de wondjes sneller genezen. Gebruik een zalf die je niet hoeft te verwijderen voor de voeding.
    • Sommige merken van pads hebben ook wegwerppads waar reeds verzorgende tepelzalf in verwerkt zit. Als je niet wil gaan kliederen met zalfjes en tubetjes is dat misschien iets voor jou. Vraag ernaar bij je apotheek of lactatiekundige.
  • Smeer je tepels niet in met een verzorgende zalf die je er voor het voeden weer af moet halen. Dat eraf halen kan nieuwe kloofjes doen ontstaan. Gebruik liever een zalf op basis van gezuiverde lanoline of wolvet. Die hoef je niet weer te verwijderen als je gaat voeden.
  • Gebruik geen tepelhoedjes. Die verergeren kloofjes alleen maar. Je houdt daarmee namelijk je huid vochtig tijdens de voeding. Waardoor ze wordt en gevoeliger voor kwetsuurtjes. Bovendien heeft een kindje bij tepelhoedjes vaak moeite om de borst helemaal leeg te drinken. Wat het ontstaan van stuwing, en dus nieuwe tepelkloofjes, kan bevorderen. Wil je toch tepelhoedjes gebruiken, raadpleeg dan zeker een borstvoedingsconsulente of lactatiekundige!
 
Geven bovenstaande tips na een tweetal dagen geen verbetering, raadpleeg dan zo snel mogelijk een lactatiekundige! Zij kan samen met jou bekijken waar de pijn vandaan komt en gerichte tips geven. Borstvoeding hoort immers geen pijn te doen!
 

© 2009 – 2014